- گروه شیمی - https://www.chemgroup.ir -

آسپارتام aspartame

مشهورترین شیرین کننده ی مصنوعی که در رستورانها ، سوپرمارکت ها وحتی آشپزخانه ی شما یافت می شود آسپارتام است که تحت نام های تجاری نوتراسوئیت ، اکوال و آمینوسوئیت به فروش می رسد.
درحقیقت شما به ندرت می توانید یک بسته آدامس یا شیرینی بدون آسپارتام پیدا کنید .

در اکثر رستورانها کنار پاکت های حاوی شکر یک پاکت حاوی ماده شیمیایی آسپارتام است. آسپارتام ازنظر سم شناسی excitotoin-1 است (یک فرآیند پاتولوژیکی است که در آن سلولهای عصبی به دلیل تحریکات زیاد نوروترانسمیتورهایی نظیر گلوتامیت تخریب شده و میمیرند).
علیرغم خطرات مصرف آسپارتام شرکت های سازنده از تأثیرات جانبی مصرف آن صرف نظر کرده و مرتباً به تبلیغ آن می پردازند.


695px-Aspartame_structure [1]

آسپارتام چیست؟

آسپارتام یک ترکیب سنتتیک است که از اتصال دو اسید آمینه ی فنیل آلانین و اسید آسپارتیک با یک متیل الکل بوجود می آید ، متیل الکل در بدن به اسید فورمیک (سم موجود در نیش مورچه) و فورمالدئید ( مایع مورد استفاده در مومیایی ) شکسته می شود. هر بار که نوشیدنیها یا آدامس های حاوی آسپارتام را مصرف می کنید بدن شما مقداری از این مواد ناسالم را دریافت می کند.

اسیدهای آمینه مستقیماً به مغز وارد شده و سبب تغییر عملکرد سیستم عصبی شما می شوند . مغز شما به طور طبیعی از فنیل آلانین استفاده می کند اما با مصرف آسپارتام شما مقدار بیشتری فنیل آلانین به مغز می رسانید.

تحقیقات نشان می دهد که افزایش مقدار فنیل آلانین در مغز سبب افزایش حملات ناگهانی غش (seizure) می شود مواد شیمیایی دیگر متیل الکل ، فورمیک اسید و فورمالدئید – نیز مواد بسیار سمی هستند که با خوردن آسپارتام وارد بدن شما می شود . بهر حال MSG(مونوسدیم گلوتامات)  که یک اکسایتوتوکسین دیگر است به صورت همزمان با آسپارتام عمل کرده وسبب ایجاد تخریب بیشتر می شود.

aspartame [2]

واکنش ها و مضرات جانبی آسپارتام

از سال ۱۹۸۰ دپارتمان سلامت خدمات  انسانی آمریکا بیش از ۱۰ هزار شکایت از واکنش های مضر آسپارتام دریافت کرده است. اگر چه قدرت اقتصادی بزرگی که در خفای فروش آسپارتام وجود دارد از فاش کردن این مضرات جلوگیری می کند.

تعدادی از مضرات جانبی شایع مصرف آسپارتام عبارتند از:

عوارض عصبی: تشنج، سردرد، میگرن، سرگیجه شدید، لرزش، ضعف حافظه ، خواب آلودگی ، بی حسی دست و پا، اختلال در تکلم، بیش فعالی، خستگی شدید پاها، دردهای صورت، رعشه ،اختلال عدم توجه و تومرهای مغزی.

عوارض چشمی و گوش: نابینایی ، کاهش بینایی وتاری دید، ایجاد برق های نورانی در چشم ، کاهش دید شب، درد در چشمان ، بیرون زدگی چشم ها ازحدقه ،ایجاد صداهایی شبیه به زنگ یا سوت در گوش، از دست رفتن شنوایی.

عوارض روانی: افسردگی ، حساسیت و زود رنجی، پرخاشگری، اضطراب ، تغییرات شخصیتی ، بی خوابی، فوبیا.

عوارض قلبی: افزایش ضربان قلب، تنگی تنفس، افزایش فشار خون.

عوارض گوارشی: حالت تهوع، اسهال، درد شکمی.

عوارض آلرژیک : تنفس همراه با صدا، آسم، خارش و رش پوستی

آسپارتام و دیابت

آسپارتام به خصوص برای افراد دیابتی بسیار خطرناک است زیرا سبب بدتر شدن وضعیت قند خون شده ، از سوی دیگر سبب بروز تشنج می شود و با انسولین واکنش عکس می دهد. آسپارتام سبب وخیم شدن وضعیت رتینوپاتی دیابتی، تخریب عصب بینایی و منجربه کوری می شود.متیل الکل آزاد شده از مصرف آسپارتام سبب نوروپاتی و افزایش خطر قطع عضو در افراد دیابتی می شود.

آسپارتام وکاهش وزن

بسیاری از افراد به جای داشتن برنامه ی غذایی سالم و انجام ورزش به مصرف غذاهای فاقد قند که حاوی شیرین کننده هایی نظیر آسپارتام هستند،استفاده می کنند. متاسفانه آسپارتام میل به خوردن مواد شیرین را افزایش می دهد و اشتها را زیادتر کرده و سبب افزایش وزن می شود.

چنانچه تابحال از آسپارتام استفاده می کردید حال باید چه کنید؟

اولین قدم قطع مصرف آن است، حتی مصرف مقادیر کم آن نیز موجب مسمومیت بدن شما می شود. در خرید اقلام غذایی خود دقت کنید که در آن آسپارتام نبا شد، بهتر است از شیرین کننده ی گیاهی استویا استفاده کنید. این ماده در آمریکای جنوبی به مدت چهارصد سال بدون بروز هیچ عارضه ای استفاده شده است و ۲۰ بار از شکر شیرین تر است بنابراین مقدار بسیار کم آن می تواند شیرینی زیادی را ایجاد کند.

برای فعال کردن سیستم سم زدایی  بدن یعنی کبد بهتر است از ساپلمینت های خاصی برای فعال تر کردن این سیستم استفاده کنید.

از مواد گیاهی نظیر Indole-3 Carbinol که در سبزیجات چلیپایی نظیر کلم بروکلی، کلم برگ، جوانه ی Brassel و گل کلم وجود دارد، استفاده کنید. از گیاه خار مریم یا Milk thistle یا silymarin که سم زدایی کبد را افزایش می دهد، استفاده کنید.

از زردچوبه که حاوی Curcumin(ماده ی زرد رنگ) است به عنوان ماده ی آنتی اکسیدان و سم زدا بیشتر استفاده کنید.

از ویتامینهای C  و گروه  E ,B و منیزیوم و سلنیوم استفاده کنید، زیرا به فرایند سم زادیی کمک می کنند . بیاد داشته باشید سلامت شما وابسته به چیزی است که می خورید.